فؤاد افرام البستانى ( مترجم : مهيار )
953
فرهنگ ابجدى ( عربى - فارسي ) ( ترجمهء المنجد الأبجدى )
الهَدِم - مرد احمق و خنثى ( نه زن و نه مرد ) . الهَدْمَة - يك بار ويران شدن ، باران نرم و سبك ، يك بار پرداخت وجه . الهِدْمَة - ج هُدُوم : جامهء كهنه . هَدَنَ - - هُدُوناً : ساكن و آرام شد ، ترسيد و سست شد ، - الصبِيَّ : كودك را خوشنود و آرام كرد ، - هُدُوناً و هَدْناً الرَّجُلَ : آن مرد را آرام و خوشنود كرد و به او قول و قرارى داد . هُدِنَ - عنك فلانٌ : چيزى كم از تو او را راضى كرد . هَدَّنَ - تَهْدِيناً [ هدن ] ه : او را آرام كرد ، او را از كارى بازداشت ، - الصَّبِيَّ : كودك را قانع و راضى كرد . الهِدْن - فراوانى و رفاه . الهَدِن - مرد سست . الهُدْنَة - ج هُدَن : آتش بس موقت براى تهيه قرار داد صلح ، سازش ، راحتى و آرامش . الهَدْنَة - اسم مرّه از ( هَدَنَ ) است ، باران سست و كم . هَدْهَدَ - هَدْهَدَةً [ هدهد ] البعيرُ : شتر بانك زد ، - الطَّائرُ : پرنده آواز كرد ، - تِ الصّبيَّ امُّه : مادر ، كودك خود را جنبانيد تا بخوابد ، - الشيءَ من علوٍ الى اسفل : آن چيز را از بالا به پائين كشيد و آن را به هدر داد . الهُدْهُد - ج هَدَاهِد و هَدَاهِيد [ هدهد ] ( ح ) : هدهد ، مرغ شانه بسر ، هر پرندهء آواز دهنده ، كبوتر بسيار آواز دهنده . الهَدْهَد - [ هدهد ] : صداهاى جنّيان ، آوازهاى پريان - اين كلمه مفرد ندارد . الهُدَهِد - ج هَدَاهِد و هَدَاهيد [ هدهد ] ( ح ) : مرادف ( الهُدْهُد ) است . الهُدْهُدَة - [ هدهد ] ( ح ) : يك هُدهُد . الهُدَهِدَة - [ هدهد ] ( ح ) : يك هُدهُد . الهَدُوّ - [ هدي ] : راهنما ، دليل . الهُدُوء - [ هدأ ] : مص ، - من اللَّيل : پاسى از شب . الهَدُوج - « قِدْرٌ هَدُوجٌ » : ديگ زودپز . الهَدُود - [ هدّ ] : زمين نرم و هموار ، گردنهء سخت ؛ « اكَمَةٌ هَدُودٌ » : تپهء شيبدار و ناهموار . الهُدُون - آرامش ، آشتى ، صلح . الهَدْي - [ هدي ] : مص ، روش ، سيرت ، مرد ارجمند و محترم ، آنچه از چارپايان كه براى قربانى به مكَّه اهداء شود . الهَدِيّ - [ هدي ] : مرد مورد احترام ، عروس ، آنچه از چار پايان كه به مكَّه اهداء شود ، اسير ؛ « الحَمَامُ الهَدِيُّ » : كبوتر نامه بر يا كبوتر نامه رسان و پيامآور . الهُدَيَّا - [ هدي ] : مثل و مانند . الهَدِيء - [ هدأ ] من الليل : پاسى از شب . الهُدْيَة - [ هدي ] « هُدْيَة الأَمر » : جهت و جانب از كارى . الهَدْيَة - [ هدي ] : يك هديه از چار پايان كه به مكَّه برده شود ، - ج هَدْى : راه و روش ؛ « هَدْيَةُ الأمرِ » : جانب كار . الهِدْيَة - [ هدي ] : اسم نوع است از ( هَدَى ) ، - ج هَدْي : راه و روش ؛ « هِدْيَةُ الأَمرِ » : جهت و جانب كار . الهَدِيَّة - ج هَدَايَا و هَدَاوَى و هَدَاوٍ [ هدي ] : مؤنث ( الْهَدِيّ ) است ، عروس ، آنچه كه بپاس دوستى يا بزرگداشت ارمغان شود . الهَدِيد - [ هدّ ] : مص ، طنين آواز ، مرد بلند قامت . الهَديل - مص ، آواى كبوتر ، جوجهء كبوتر ، مرد پر موى كه هيچگاه موى خود را شانه نكند ؛ « رَجُلُ هَديل » : مرد سنگين وزن . الهَدِيم - گياه باقيمانده از سال قبل . هَذَّ - - هَذّاً و هَذَذاً و هُذاذاً [ هذّ ] ه : آن را بسرعت بريد ، آن را بطور مطلق بريد ، - الحديثَ : سخن گفت ، ، - به : شيفتهء به آن شد . الهَذّ - [ هذّ ] : « إزميلٌ هَذُّ » : گرزن تيز و بُرنده . الهِذّ - [ هذّ ] : بُرّان ، بُرّنده . هَذَا - - هَذْواً [ هذو ] ه بالسيف : با شمشير آن را بريد ، - فى الْكَلامَ : به علت بيمارى و غيره هذيان گفت . هَذَى - - هَذْياً و هَذَيَاناً [ هذي ] : به علت بيمارى و غيره ياوه گوئى كرد ، هذيان گفت . هَذَا - كلمه ايست مركب از « ذا » اسم اشاره و « ها » ى تنبيه ؛ « لِهَذَا » : بنا بر اين ، بدين سبب ؛ « مع هَذا » : با اين حال ؛ « هَذا و انّنا » : بنا بر آنچه گذشت . الهُذَاء - [ هذي ] : اسم است از ( هَذَى ) . الهُذَّاء - [ هذأ ] : « سَيْفٌ هُذَّاءٌ » : شمشير تيز و برنده . الهَذَّاء - [ هذي ] : « رجُلٌ هَذَّاءٌ » : آنكه بسيار هذيان گويد . الهَذَّاءَة - [ هذي ] : « رجُلٌ هَذَّاءَةٌ » : مرادف ( الهَذّاء ) است . الهَذَّاذ - [ هذّ ] : برّان ؛ « جملٌ هَذَّاذٌ » : شترى كه از ساير شتران پيشى گرفته است . الهَذَّار - « رجُلٌ هَذَّارٌ » : بسيار بيوده گوى . الهُذَارِم - [ هذرم ] : پر گوى . الهُذَارِمَة - [ هذرم ] : مرادف ( الهُذَارِم ) است . الهَذَّاف - رجُلٌ هَذَّافٌ « : مرد تندخوى . الهُذَام - قهرمان و دلير ، شمشير بران ؛ « سِنَانٌ هُذَامٌ » : سر نيزه آهنين . الهُذَامَة - : « شفرةٌ هُذَامَةٌ » : تيغ تيز و برّان . هَذَأَ - - هَذْأ [ هذأ ] ه : آن را بسرعت بريد ، - العَدُوَّ : دشمن را نابود كرد ، - فلاناً بلسانه : با او بد زبانى كرد ، - الكلامَ : ياوه سرائى كرد ، ، - تِ الإبلُ : شتران از خستگى كوفته و درمانده شدند . هَذِئَ - - هَذَأً [ هذأ ] من البرد : از سختى سرما نابود شد . هَذَبَ - - هَذْباً الشجرَ و غيرَه : درخت و جز آن را بريد و اصلاح كرد ، - النَّخْلَةَ : ليف درخت خرما را بدر كرد ، - الشيءُ : آن چيز روان شد ، ، - هَذْباً و هَذَابَةً : شتاب كرد ، - القومُ : سر و صداى آن قوم زياد شد .